brandpunt+

Interview

"Racisme? Het gaat op de arbeidsmarkt om IQ"

Jeroen Pen

In deze interviewserie onderzoeken we hoe racistisch Nederland is, door het te vragen aan Nederlanders die géén witte mannen zijn en het dus aan den lijve ondervinden. Ditmaal: Yernaz Ramautarsing (28) student politicologie, blogger en overtuigd libertariër.

Update: dit artikel uit de zomer van 2016 is weer wat men relevant noemt, nadat Vicepremier Kajsa Ollongren (D66) zei dat Forum voor Democratie - waar Yernaz inmiddels op de lijst staat bij de naderende gemeenteraadsverkiezingen - de kernwaarden van onze democratie bedreigen. Ze doelde met haar uitspraken over 'openlijk discrimineren op basis van ras' op onderstaande interview. Flink wat ophef, dus: FvD-voorman Thierry Baudet heeft inmiddels aangifte gedaan tegen Ollongren.

Enfin, oordeel zelf:

Ramautarsing benadert ons zelf via Twitter. Of we ook van plan zijn om eens een rechtse spreker aan het woord te laten. Hoewel politieke voorkeur geen enkele rol speelde bij onze selectie, heeft hij wel een punt: die kant van het spectrum bleef wat onderbelicht. En wie dan beter te bellen dan hijzelf, de Amsterdammer die vier jaar geleden bij de Tweede Kamerverkiezingen op de lijst stond voor de Libertarische Partij. Met die partij wilde Ramautarsing, die geboren werd in Paramaribo en twee was toen hij naar Nederland verhuisde, strijden voor een overheid die zich zo min mogelijk met haar burgers bemoeit, en die de vrije markt zijn gang laat gaan. Ramautarsing beschouwt zichzelf als ultieme kapitalist.

Ben je zelf weleens slachtoffer geweest van racisme?

“Ik groeide op in de Bijlmer, waar in ieder geval toen niemand blank was. Daar vierden we wel Sinterklaas met Zwarte Piet. Inmiddels ben ik van mening dat dat een achterlijke traditie is. Of de overheid er dan iets aan moet doen? Nou, nee. De cultuur zal zich wel ontwikkelen, het verdwijnt vanzelf wel. De overheid heeft wel betere dingen te doen dan mensen te vertellen hoe ze met schmink om moeten gaan.”

Ik geloof absoluut dat een hoofddoek een handicap is. Maar het is ook een keuze
Yernaz Ramautarsing

“Of ik zelf doelwit van gericht racisme ben geweest? Tijdens een werkgroep debatteerde ik eens heel gepassioneerd over een onderwerp. Toen zei de docent dat ik intimiderend was. Ik kan het niet bewijzen, maar ik vermoed dat hij een blanke student op een andere manier had aangesproken.”

Zo te horen beschouw jij racisme niet als een groot probleem.

“Kijk, het zou er natuurlijk niet moeten zijn. Ja, het is een issue. Maar wel een marginaal issue.”

En institutioneel racisme dan - is dat wel een probleem?

“Nee, dat is onwijze onzin. Niet meer, niet minder. Institutioneel racisme grijpt terug op white privilege. Alleen: in Nederland hebben Nederlanders die hier 300 jaar geworteld zijn nu eenmaal meer familiebanden en connecties dan mensen die hier net twintig jaar wonen. Dat is toch heel logisch? In Japan heb je Japans privilege, in Spanje Spaans privilege en inderdaad: in Nederland hebben we Nederlands privilege. Echt, institutioneel racisme bestaat niet.”

Wil jij ontkennen dat Jeroen Pen meer kans maakt om uitgenodigd te worden voor een sollicitatiegesprek dan een even gekwalificeerde Mohammed Mustafa?

“Als het zo is dat er heel veel kwalitatief goede allochtonen worden afgewezen vanwege hun achternaam, dan zou dat betekenen dat er nu een surplus is aan goede allochtonen in meerdere sectoren. Waarom zijn er geen bedrijven die met die afgewezen mensen miljoenen verdienen? Het klinkt als een gouden kans.”

Aziaten doen het in Amerika beter dan Amerikanen. Toch heeft niemand het over Asian privilege
Yernaz Ramautarsing

Er is toch ook geen soortgelijk bedrijf voor jongeren? Die zitten ook bij bakken thuis.

“Dan begin je toch zelf iets?”

Niet elke in potentie goede accountant is in staat een eigen toko te beginnen.

“Nee, maar als er echt duizenden thuis zitten, dan moet er toch eentje tussen zitten die het wél kan?”

Ik interviewde voor deze reeks ook Nawal Mustafa. Ik vermoed dat zij een beter cv heeft dan ik, maar toch kwam ze moeilijk aan de bak. Door haar naam, en door het feit dat ze een hoofddoek draagt, zegt ze zelf.

“Nu komen we op een heel specifiek punt. Ik geloof absoluut dat een hoofddoek een handicap is. Maar het is óók een keuze, niemand dwingt haar. Ik zou liever zien dat ze er niet om wordt afgewezen, maar kan het wel plaatsen. Je straalt ermee uit: ik ben zeer religieus, de kans dat ik bijvoorbeeld minder productief ben tijdens de Ramadan is groot.”

Ik begrijp het als bedrijven liever geen zwangere werknemers willen
Yernaz Ramautarsing

Vind je dat je iemand met borsten en lange haren dan ook maar niet aan moet nemen, omdat er een kans is dat zij zwanger wordt en een tijd minder productief is?

“Ik begrijp het als bedrijven liever geen zwangere werknemers willen. Je wil toch de beste, met de hoogste productiviteit? Natuurlijk zou het mooi zijn als er fondsen komen die inspringen en dat probleem oplossen. Tot die tijd heeft een werkgever het recht om een vrouw af te wijzen, net als iemand met een hoofddoek.”

Jij vindt niet dat je op er op je werk mag bij lopen zoals je wil, vermoed ik.

“Je mag dreadlocks nemen of je hoofd kaal scheren. Neem tatoeages en piercings; allemaal prima. Alleen heeft een werkgever het recht om te zeggen: dat wil ik liever niet. Dat zegt niets over racisme. Sowieso heeft dit meer te maken met intelligentie dan met ras. Ik zou zeggen: racisme? Het gaat op de arbeidsmarkt om IQ.”

Hoe bedoel je?

“Door IQ-testen weten we het gemiddelde IQ van bevolkingen. En wat blijkt? Er is een verschil in IQ tussen volkeren. Dat is wetenschappelijk bewezen."

Pardon? Dit klinkt als schedelmeten.

“Dit doet mij geen plezier, eerder pijn. Ik had ook graag gezien dat het anders was, dat zwarte mensen hyperintelligent waren, dat Surinamers het hoogste gemiddelde IQ van de wereld hadden. Maar het is niet zo. Je kunt iemand uit Syrië halen waar het gemiddelde IQ 84 is, en in Nederland plaatsen, waar het gemiddelde IQ 101 is. Die gaat dan inderdaad minder verdienen dan veel autochtonen. Maar is dat racisme? Nee, er is een verband tussen IQ en inkomen.”

Als ik word aangehouden omdat er een Hindoestaanse serieverkrachter is die in dezelfde auto rijdt als ik, dan lijkt me dat logisch
Yernaz Ramautarsing

Een verband leggen tussen pigment en intelligentie, dat lijkt me textbook racism.

“Dat is het niet! Als je kijkt naar Amerika: Aziaten doen het daar beter dan blanken. Toch heeft niemand het over Asian privilege. Waarom? Omdat ze gemiddeld genomen nou eenmaal een hoger IQ hebben."

Allemaal leuk en aardig, dat nature, maar wat dacht je van nurture? Kinderen die meer kansen krijgen, schoppen het verder. Net als volken die toevalligerwijs bepaalde grondstoffen tot hun beschikking hadden.

“Hoe volkeren zich hebben ontwikkeld tot een gemiddeld IQ, dat kan met klimaat en voeding te maken hebben. Natuurlijk. Maar wat moet ik daar nu aan doen? Er zijn twee dingen die aantoonbaar invloed hebben op het IQ van een kind: borstvoeding en hem niet slaan.”

En verder is er niets aan te doen en kunnen landen zich niet ontwikkelen?

“Luister. Als wij IQ handmatig konden verhogen, zouden we dat wel doen, want dan zouden alle problemen de wereld uit zijn. Oorlogen, schulden? Allemaal verleden tijd. Begrijp me niet verkeerd, met een IQ van 70 kan je, met goede scholing en opvoeding, geweldige dingen doen. Je bent heus niet gelijk een crimineel. ”

De auto van de onterecht aangehouden Typhoon.
De auto van de onterecht aangehouden Typhoon.

Dat klopt: hele groepen zijn niet zo snel crimineel, individuen wel. Toch wordt Typhoon aangehouden – om zijn huidskleur.

“Die agent heeft misschien een fout gemaakt. Maar jonge mannen in dure auto’s... Als ik een agent was, zou ik zo iemand óók aanhouden. Als een agent ervaring heeft en een patroon ziet – als iemand bij een risicoprofiel past – dan moét hij hem aanhouden.”

Dan zou je elke vent moeten aanhouden, want de meeste criminelen zijn mannen.

“Het idee van profileren is dat je de groep zo klein mogelijk maakt. Ik geef vaak het voorbeeld van moslims op vliegvelden. Er is op dit moment geen andere groep die vliegtuigen opblaast. Die kan er komen, maar is er vooralsnog niet. Dus is het legitiem om moslims strenger te controleren als ze een vliegveld betreden.”

Het percentage moslims dat vliegtuigen opblaast is echt ontzettend klein. De kans dat een witte man een dealer is, is groter.

“Ik snap de hinder die mensen ondervinden aan etnisch profileren. Het is vervelend als je wordt aangehouden omdat mensen binnen de groep waar jij bij hoort zich vaker schuldig maken aan een misdaad. Het nadeel dat jij daaraan kan ondervinden, is dat je soms wordt aangehouden. Maar dat is geen racisme, dat is statistiek. Die helaas tegen jou werkt, hoe klote dat ook is. Als ik word aangehouden omdat er een Hindoestaanse serieverkrachter actief is die in dezelfde auto rijdt als ik, dan lijkt dat me logisch.”

Maar zou structurele stigmatisering en buitensluiting niet voor veel grotere problemen zorgen?

“Niet als een agent het goed uitlegt. Je wil toch dat een cultuur zichzelf reinigt? Dat iedere jihadi die opstaat, gelijk wordt aangegeven door de moslims uit zijn omgeving.”

Ik ben zwart. Ik wil dat zwarte mensen meer geld verdienen en excelleren
Yernaz Ramautarsing

En wat moet een gemeenschap doen als iemand van alle kanten wordt aangevallen, zoals Sylvana Simons? De scheldpartijen op sociale media waren niet mals.

“Sylvana kwam laatst binnen bij een Surinaamse bijeenkomst waar ik was. Iedereen klapte voor haar; ik ook. Ik gun haar dit niet. Maar: het zijn scheldwoorden, op internet. Bedreigingen zijn erg, maar beledigingen? Als politicus moet je dat kunnen slikken.”

Nu ben je een soort emotiepolitie. Je kunt toch moeilijk bepalen wat iemand anders wel of niet kan hebben?

“De aandacht ervoor is overtrokken. Er zijn racisten in dit land, maar die heb je overal. Nederland is niet racistisch. Ik ben zwart. Ik wil dat zwarte mensen meer geld verdienen, excelleren, zich bevrijden van de overheid. Geloof me, dan komt het respect vanzelf. Tot die tijd zou ik liever hebben dat nieuwsblokjes niet over Sylvana maar over geslaagde zwarte ondernemers zouden gaan.”

Heeft je familie weleens met racisme te maken gehad?

“Mijn zus studeerde met goede cijfers af aan de universiteit. Rechten. Ze maakte daarna inderdaad discriminatie mee. Op scores versloeg ze 98 procent van de kandidaten, maar werd toch nergens aangenomen. Dan zeiden ze: ‘Ja, maar je past niet bij onze bedrijfscultuur’. Maar dat is de juridische wereld, van oudsher een gesloten bolwerk en een ‘ons-kent-ons cultuur’.

Dat is toch oneerlijk en een tikkeltje naar?

“Ja.”

En ik vermoed dat je overheidsingrepen om dit tegen te gaan onzin vindt.

“Ja.”

Wat zouden we er in een perfecte wereld aan kunnen doen?

“In een perfecte wereld zou een allochtone headhunter bellen, die tegen mijn zus zou zeggen: ‘Ben je ook een van de velen die door racisme is weggestuurd?’ In een perfecte wereld, hè. In déze wereld heeft mijn zus uiteindelijk een goede baan gekregen, niet als advocaat, maar wel als jurist. Die bedrijven hebben uiteindelijk vooral zichzelf genaaid.”