brandpunt+

Interview

Zo kom je over liefdesverdriet heen volgens de wetenschap

Pete Wu

De meeste mensen denken dat tijd alle wonden heelt en luisterende vrienden helpen je pijn te verzachten. Maar… dat is niet genoeg, zegt de Amerikaanse psycholoog Guy Winch. In zijn nieuwste boek How to Fix a Broken Heart zet hij een paar cruciale fouten op een rij, die we maken tijdens het lijmen van ons kapotte koekoeksklokje.

Mijn gedrag bij een gebroken hart is al gauw: waarom zou ik dit stukje vel naast mijn nagel nog van mijn vinger trekken nu hij niet meer in mijn leven is? Ik laat ‘m lekker hangen! En ik kan geen (goede) redenen meer bedenken om niet om half vijf ’s ochtends dit zakje naturel chips in mijn kom melk te doen nu hij niet meer aan me denkt. Douchen: waarom, als hij toch nooit meer aan mijn oksels zal ruiken? Ik dool avonden lang langs grachten, vergeet maandenlang dat ik nog een leven had voordat dat ik hem kende.

Hoe ik weer uit dit tranendal kruip? Ik dacht dat de tijd mijn hartenwonden likte en luisterende vrienden mij hielpen de minnepijn tot een minimum terug te brengen. Maar dat is niet genoeg, vertelt de Amerikaanse psycholoog Guy Winch me aan de telefoon. Hoeveel tijd nodig is om een gebroken hart te fiksen, hangt af van de stappen die je zelf onderneemt. Je kunt nog zoveel sociale steun krijgen, het hangt ervan af hoe jij die steun gebruikt. Volgens Guy’s nieuwste boek How to Fix a Broken Heart maak ik een paar cruciale denkfouten tijdens het lijmen van mijn kapotte koekoeksklokje.

Hoeveel compassie we voelen voor iemand die liefdesverdriet heeft, wordt niet bepaald door de grootte van diens lijden, maar door hoe verdrietig we denken dat hij of zij hoort te zijn.

Daar is om te beginnen een maatschappelijke oorzaak voor: hoewel ik en de rest van de wereld precies weten hoe het voelt wanneer de toch al rottende tomaat tussen onze ribben tot moes wordt geknepen, kijken we neer op het liefdesverdriet van een ander. We zijn in onze westerse maatschappij gewend om hartzeer te bagatelliseren, vertelt Guy. Wanneer je bijvoorbeeld een familielid verliest, wrijven je naasten maandenlang over je rug en geven werkgevers je vrij, maar dezelfde mensen mompelen na twee van je urendurende zwelgsessies over een relatie die uit is al gauw iets van ‘meer haringen in de zee, vriend, het Hollandse Nieuwe-seizoen is weer begonnen’ (mijn vrienden, dan).

En dat geldt niet alleen voor liefdesverdriet, zegt Guy. In zijn vorige boek Eerste Hulp Bij Emoties legt Guy al uit dat mensen te vaak denigrerend over alle mentale wonden doen. “In veel culturen worden gevoelens genegeerd. Vroeger focusten we ons inderdaad meer op behoeften die te maken hebben met overleven, zoals voedsel en het vinden van onderdak. Er is tegenwoordig meer ruimte voor emoties, maar we zitten nog steeds in die oude gedachtegang dat emoties minder belangrijk zijn dan ‘echte’ levensbehoeften.”

Hoeveel compassie we voelen voor iemand die liefdesverdriet heeft, wordt daarom niet bepaald door de grootte van diens lijden, maar door hoe verdrietig we denken dat hij of zij hoort te zijn. Erg, hè?

Het gevolg: ik durf er niet zo open over te zijn als ik wil, schaam me misschien wel voor mijn arme doedelzakje, dat na een paar maanden nog steeds wat vals klinkt. Wat het makkelijker zou maken volgens Winch: als wij met z’n allen een gebroken hart als kwaal wat serieuzer nemen. In How to Fix a Broken Heart doet hij eerste stappen in die richting – maar geeft hij ook praktische tips. Daarover later meer.