brandpunt+

Interview

Nederlands topmodel seksueel misbruikt: ‘Ik wil jonge modellen waarschuwen’

Hester van Yperen

Dirk Mostert

“Ik ben Sharon Pieksma en ik ben 22 jaar. Tijdens fotoshoots ben ik meerdere keren aangerand en op mijn vijftiende werd ik al meegelokt als escort-girl. Voor het eerst in mijn leven vertel ik over deze zwarte bladzijde uit mijn modellencarrière.”

Leestijd 5 - 10 minuten

“Ik ben op mijn dertiende begonnen als fotomodel. Al gauw kon ik carrière maken en op mijn zeventiende deed ik mee aan het RTL-programma Hollands Next Top Model. Nu werk ik al weer een tijd in het professionele circuit. Ik doe vooral commerciële shoots van kleding, schoenen en make-up. Inmiddels reis ik de hele wereld over en heb ik 126 duizend volgers op Instagram.

Het is echt heel leuk: glitter en glamour. Dat is de mooie kant. Maar tegelijkertijd moet je erg oppassen voor sommige fotografen, agencies, en stylisten. Het is best een duistere wereld. Ik heb van jongs af aan heel wat nare ervaringen gehad.”

Vieze mannetjes


“Als beginnend model begon ik mijn zoektocht op internet, net als veel jonge meiden. Dan kom je de gekste mensen tegen. Om mij aan te melden bij een modellenbureau moest ik foto’s hebben. Je komt als amateur terecht bij zogenoemde TFP-fotografen, Time for Print-fotografen. Dat zijn amateurfotografen die gratis of bijna gratis foto’s van je maken zodat zij hun portfolio kunnen vullen en jij ook een portfolio kunt opbouwen.

Gelukkig was de eerste TFP-fotograaf die ik trof okay. Hij vond mij zo goed dat ik als vast model bij hem ging werken. Ik had dus geluk, maar je hoort regelmatig over meiden die door amateurfotografen worden misbruikt. Je bent nog zo jong en staat er helemaal alleen voor als je net begint in deze wereld.”

'Doe gewoon even je bh uit'

“Op mijn vijftiende kwam ik de eerste professionele fotograaf tegen die echt niet deugde. Hij zag dat ik onzeker was en speelde daarop in. Het was een sexy shoot, maar ik zou nooit te sexy gaan. Ik houd van ‘classy’. Ik wil altijd mijn bh aanhouden. “Doe ‘m gewoon even uit”, bleef hij zeggen. Ik wilde niet, maar hij bleef maar zeuren.”

Naakt als meisje van 15

“Ik had van te voren aangegeven dat ik niet naakt zou gaan. Als fotograaf vraag je dit sowieso toch niet als je een meisje van vijftien voor je lens krijgt? Er waren ook andere mensen bij. Die deden helemaal niets. Het leek wel of dit normaal voor hen was. Hij pushte me om meer te doen dan ik zelf wilde. Ik vind dat gewoon machtsmisbruik. Ik wist echt niet wat ik moest doen. Het was ongemakkelijk en ik raakte zwaar geïrriteerd. Ik heb nog een foto waarop ik enorm boos kijk.”

‘Lekker wijf’

“Als jong meisje had ik geleerd dat je altijd je grenzen moet aangeven als je niet uit de kleren wil. Maar uiteindelijk waren er altijd wel weer fotografen die het probeerden. Vaak ging het geleidelijk. Dan zeiden ze: ‘misschien is het wel een beetje leuk, doe dat maar een beetje los’. Dat noemden ze dan rugfoto’s, maar ze wilden je gewoon naakt fotograferen. Voor hun eigen vermaak. Ze dachten: ‘lekker wijf, ik probeer het gewoon’.

Natuurlijk zijn er ook veel fotografen die respectvol met je omgaan. Maar ik ben wel geschrokken hoe vaak dit voorkomt. Als ik er zo over praat, is het in mijn hoofd eigenlijk al normaal dat deze dingen gebeuren. In de modellenwereld zijn dit soort dingen bijna normaal, terwijl dit voor heel veel mensen helemaal niet normaal is.”

Escort-circuit

“En het gaat nog veel verder dan intimidatie of misbruik tijdens shoots. In Istanbul had ik een keer een fotoshoot. Daar aangekomen zag ik helemaal geen fotografen of camera’s. Naïef als ik was dacht ik nog: waarom gaan we niet shooten? Toen bleek de klant gewoon een man die meisjes wilde voor de seks. Ik was toen pas vijftien.

Maartje (v) en Jeroen (m) in gesprek over vrouwen en je weet wel 25 Okt 2017 Maartje (v) en Jeroen (m) in gesprek over vrouwen en je weet wel

Zo krijg je regelmatig aanbod uit het escort-circuit. Vaak gaat het om zogenaamde feestjes, onder het mom van fotoshoots. Op mijn vijftiende kwam ik ook in aanraking met een promotor van zo’n feestje in Milaan. Ik had geen idee. Ik had een vriendin die in Milaan woonde, dus ik ging mee.

’s Avonds moesten we met allemaal andere meisjes naar een club komen en werden we aan een tafel gedumpt bij een man. Ik zag die promotor naar die man toe gaan en voor ons betaald krijgen. Daar zat ik dan aan een tafel bij een meneer die ik helemaal niet kende. Tegen mijn vriendin zei ik: 'what the fuck, ze krijgen betaald voor mij'. Bleek ik weer in het escort-circuit te zijn beland. Ongelooflijk, dat mensen denken dat ik een escort ben. Ik wil daar niks mee te maken hebben. Wij zijn direct vertrokken. Die jongen was gewoon een pooier.

Je ziet hoe snel je erin terecht kunt komen. Heel veel meisjes worden zo naar Milaan of Dubai gelokt. Allemaal jonge meiden van 13, 14, 15 jaar. Meiden die nog niet zoveel weten van de wereld."

Lees verder onder de foto


Brandpunt doet onderzoek naar misstanden in de modellen- en acteerwereld, o.a. naar misbruik en uitbuiting van kindermodellen en minderjarige modellen, 'modellenhandel' en de rol van modellen- en castingbureaus.

Informatie en tips kun je vertrouwelijk delen met onze researcher Hester van Yperen: (06) 539 558 78 / hester.vanyperen@kro-ncrv.nl


 

Twee keer aangerand

“Ook toen ik topmodel was, gingen professionele fotografen ver over de schreef. Twee jaar geleden ben ik aangerand. Dat gebeurde in het buitenland bij een professionele fotoshoot via een modellenbureau. Het was heel gezellig. Er stond een lekker muziekje aan en er was een goede vibe. Toen sloeg de stemming om. De fotograaf stelde opeens voor om ‘iets anders’ te proberen. Ik was in mijn lingerie en hij wilde rugfoto’s maken, zonder bh.

Opeens probeerde hij me te zoenen en ging hij me betasten. Je denkt dan: what’s going on? Echt awkward. Maar hij voelde zich helemaal niet ongemakkelijk. Hij ging schaamteloos door. En opeens stond hij weer achter de camera en begon zelfs  te hijgen en kreunen. Ik heb een vest om mee heen geslagen. Ik wilde helemaal niet meer naakt voor hem staan. Ik wilde alleen maar weg. Ik voelde me misbruikt. Ik heb mijn kleren aangedaan en ben gevlucht. Toen ik hem gedag zei probeerde hij me weer te zoenen. Respectloos."

“Kort daarna had ik nog een shoot bij een superprofessionele fotograaf. Ik was in bikini en had allemaal kettingen om. Het was op een afgelegen strand. Ik moest mij insmeren met olie. Dat kan wel mooi zijn voor een shoot, maar toen begon híj me opeens in te smeren. Ik zei dat dat niet hoefde. Maar hij ging van de zijkant naar m’n borsten toe en betastte me.

Weer zo’n vieze fotograaf, weer aangerand. En toch durfde ik niet naar het modellenbureau te gaan. Ik vertrouwde ze niet. Het was twee keer via ditzelfde bureau misgegaan. Ik heb nooit meer voor ze gewerkt."

Lokdingetje nummer één

“Waarom overkomt mij dit? Je begrijpt het denk ik pas echt als je in deze wereld zit. Deze fotografen laten je voelen alsof het slecht is voor je carrière als je er niet aan meedoet. Een fotograaf lokte me ook een keer met een fotoshoot op Hawaii. Zo palmen ze je in: 'Als je meedoet dan kom je overal'. Dat is het verkooppraatje.

Ik krijg veel verzoeken van jonge meisjes die mij vragen hen te helpen. Meiden van onder de 18. Ik denk dat sommigen seks met een fotograaf hebben, omdat ze geen ‘nee’ durven zeggen. Er werken teveel mensen in de modewereld die je erin lokken met allerlei praatjes: ‘Ik neem je mee naar Leonardo di Caprio en dan kun je hem leren kennen. Maar dan moet je wel met mij meegaan’. Zeggen dat je naar een beroemdheid gaat is echt het nummer één lokdingetje. Ik ben er niet ingetrapt. Ik ga mijn eigen lichaam niet verkopen.”

Ik ben model, geen seksobject

“Dit moet stoppen. Dit soort misbruik beschadigt je. Je durft dingen niet meer te doen. Je hebt er last van in relaties. Mijn boodschap is dan ook heel simpel: je kunt geen misbruik maken van modellen.

Het moet beginnen bij meer respect, vind ik. Ik sta daar misschien in lingerie, maar dat is gewoon mijn werk. Ik ben een professioneel model, geen seksobject. En voor amateurmodellen geldt dat net zo. Ik zou willen dat modellen leren van de fouten die ik heb gemaakt. Nou ja, ik…? Moet je nagaan dat ik zeg dat ík iets fout doe. Zo erg is het dus. Je print het bij jezelf in. Het zit heel diep in de modellenwereld.”

Onderzoek misbruik sport uitbreiden

“Er zou iets moeten gebeuren voor jonge modellen. Dat zij weten welke fotografen niet okay zijn. Als model moet je elkaar behoeden en hier ook onderling over spreken. Tot nu toe lukt dat niet, want we zijn gewoon bang om te worden gedwarsboomd in onze carrières. Of modellen hebben een contract waardoor zij zich niet mogen uitspreken. En dus komen de daders ermee weg, die vieze fotografen en anderen die dit doen. Dat kan niet.

 In de sportwereld is er ook veel misbruik, met jonge sporters. Daar loopt nu een onderzoek naar, wat het ministerie van Volksgezondheid en Sport ondersteunt. Waarom wordt dat onderzoek eigenlijk niet uitgebreid naar de modellen- en acteerwereld? Net als in de sport gaat het hier om veel minderjarige slachtoffers.”

Boekje open

“Ik heb dit nog nooit aan iemand verteld, behalve aan mijn vriend. Je schaamt je. Ik had het gevoel dat als ik erover zou praten, iedereen zou denken dat ik stom ben. Dat ik het er zelf naar gemaakt heb. Je lokt het zelf niet uit, absoluut niet. Maar heel veel mensen denken dat wel. Want jij staat daar toch bijna naakt?

Ik durf het nu wel te vertellen, omdat in Amerika zoveel actrices naar buiten zijn gekomen met verhalen over misbruik, de #metoo-beweging. Ik denk dat het heel goed is om erover te praten en te zeggen: wees alert. Laat je niet gek maken met mooie praatjes. Hoe bizar ook, mannen gebruiken vrouwen soms gewoon als een tissue. Verschrikkelijk.

Het is een zwarte bladzijde uit het boek van mijn modellencarrière dat ik nu open doe. Ik hoop jonge modellen hiermee te helpen en te zorgen dat zij beter beschermd worden."